Wat je auto écht per kilometer kost (het is meer dan je denkt)

Brandstof is maar een deel van het verhaal: een kleine middenklasser kost al gauw 50 tot 60 cent per kilometer. Zo bereken je jouw echte autokosten.

Vraag een automobilist wat een kilometer kost en het antwoord gaat bijna altijd over brandstof: pakweg 14 cent, bij een verbruik van 1 op 15 en een literprijs van 2,10 euro (ter illustratie). Maar wie álle kosten meetelt, komt drie tot vier keer hoger uit. Het Nibud becijferde medio 2025 dat een kleine middenklasse benzineauto gemiddeld zo'n 555 euro per maand kost. Rijd je daarmee 11.000 kilometer per jaar, dan betaal je omgerekend ruim 60 cent per kilometer.

Dat verschil tussen gevoel en werkelijkheid ontstaat doordat de grootste kostenposten onzichtbaar zijn. Je tankt elke week, maar het waardeverlies van je auto zie je nooit van je rekening afgaan.

De kosten die je niet ziet

• afschrijving: het waardeverlies van je auto, volgens het Nibud doorgaans de grootste kostenpost
• verzekering en motorrijtuigenbelasting: lopen door, ook als de auto stilstaat
• onderhoud, banden en apk: onregelmatig, maar samen al gauw honderden euro's per jaar
• brandstof of stroom: de enige post die iedereen wél scherp op het netvlies heeft
• de restjes: parkeren, wasstraat, pechhulp

Rekenvoorbeeld: een gewone tweedehands auto

Alle bedragen hieronder zijn voorbeeldcijfers; jouw werkelijke kosten hangen af van de auto, je woonplaats en je rijstijl.

Stel, je koopt een tweedehands benzineauto van 18.000 euro, rijdt er zes jaar mee en verkoopt hem daarna voor 6.000 euro. Dat is 12.000 euro waardeverlies, oftewel 2.000 euro afschrijving per jaar. Tel daarbij op: 600 euro verzekering, 700 euro motorrijtuigenbelasting en 800 euro voor onderhoud, banden en apk. Aan brandstof ben je bij 11.000 kilometer per jaar, een verbruik van 1 op 15 en 2,10 euro per liter ongeveer 1.540 euro kwijt.

Totaal: zo'n 5.640 euro per jaar, oftewel 470 euro per maand. Gedeeld door 11.000 kilometer is dat ruim 51 cent per kilometer. En dan hebben we de parkeervergunning, de dakkoffer en het flesje ruitensproeiervloeistof nog niet eens meegeteld.

Het aantal kilometers maakt bovendien veel uit. De vaste kosten — afschrijving, verzekering, belasting — betaal je grotendeels toch wel, of je nu veel of weinig rijdt. Rijd je met dezelfde voorbeeldauto 20.000 kilometer per jaar, dan stijgt vooral de brandstofpost (naar zo'n 2.800 euro) en zakt de prijs bij verder gelijkblijvende kosten richting de 35 cent per kilometer. Weinig rijden maakt een auto per kilometer juist duur — een belangrijk inzicht als hij vooral voor de zekerheid voor de deur staat.

Voor elektrische rijders geldt hetzelfde principe: stroom is per kilometer vaak goedkoper dan benzine, maar afschrijving, verzekering en banden bepalen ook daar het grootste deel van de kilometerprijs. Wie alleen laadkosten met tankkosten vergelijkt, vergelijkt maar een klein stukje van het plaatje.

Waarom dit getal je geld oplevert

Wie zijn echte kilometerprijs kent, maakt scherpere keuzes:

• de vergelijking met alternatieven wordt eerlijk: een treinkaartje of deelauto lijkt duur naast een tank benzine, maar niet naast de volledige kilometerprijs
• een tweede auto die vooral stilstaat, kost intussen gewoon door: verzekering, belasting en afschrijving tikken ook bij nul kilometer
• voor één losse extra rit betaal je vooral brandstof en wat slijtage, want de vaste kosten heb je toch al — dat is het verschil tussen wat een rit extra kost en wat je auto gemiddeld kost
• de kilometervergoeding van je werkgever dekt bij veel mensen niet de volledige kilometerprijs; goed om mee te wegen bij een baan verder weg

Bereken jouw eigen kilometerprijs

Pak je verzekeringspolis, het bedrag van de wegenbelasting, je tankuitgaven en een schatting van het jaarlijkse waardeverlies, en vul ze in bij de rekentool autokosten berekenen. Dan zie je binnen een paar minuten wat een kilometer jou echt kost: per jaar, per maand en per rit. Grote kans dat het meer is dan je dacht — en precies dat inzicht maakt je volgende autokeuze, en elke rit daarna, een stuk bewuster.